7 april 2016 | Publicatie
Bron: E-Nieuwsbrief april 2016
Door: Angela Mekes

Positie aanpak faillissementsfraude versterkt

Eind 2012 kondigde de toenmalige minister van Veiligheid en Justitie het wetgevingsprogramma “Herijking faillissementsrecht” aan. Dit programma heeft tot doel het faillissementsrecht op drie gebieden te verbeteren: 1) de bestrijding van faillissementsfraude, 2) de bevordering van het reorganiserend vermogen van bedrijven en 3) de modernisering van de faillissementsprocedure. Op het gebied van de bestrijding van faillissementsfraude zijn op 5 april jl. twee wetsvoorstellen aangenomen, die naar verwachting per 1 juli a.s. in werking treden en het mogelijk maken om het frauderen bij faillissementen steviger aan te pakken.

Allereerst komt er een civielrechtelijk bestuursverbod. Indien dit verbod door de rechter wordt opgelegd, mag een malafide bestuurder maximaal vijf jaar na zijn begane overtreding geen rechtspersoon besturen of daarin commissaris zijn. De gedachte achter het bestuursverbod is tweeledig. Enerzijds is het bedoeld afschrikkend te werken en zodoende faillissementsfraude en onregelmatigheden rond een faillissement te bestrijden. Anderzijds dient een bestuursverbod tegen te gaan dat frauduleuze bestuurders hun activiteiten ongestoord zouden kunnen voortzetten door bijvoorbeeld een web aan rechtspersonen op te richten, waarmee de activiteiten worden gemaskeerd en welke rechtspersonen zij vervolgens failliet laten gaan. Een bestuursverbod beoogt die constructies tegen te gaan.

Het bestuursverbod kan worden opgelegd door de civiele rechter op verzoek van het Openbaar Ministerie of op verzoek van de curator in het faillissement van een rechtspersoon waar de betrokkene bestuurder was. De notaris en de Kamer van Koophandel krijgen een rol bij de handhaving van het bestuursverbod. Zij mogen niet meewerken aan de oprichting en inschrijving van een rechtspersoon, waarin een bestuurder wordt benoemd die een bestuursverbod opgelegd heeft gekregen. Het bestuursverbod wordt ook ingeschreven bij het Handelsregister, zodat online controle eenvoudig is.

Daarnaast wordt het strafbaar als de administratie geheel niet aanwezig en ook niet te achterhalen is. Op dit moment wordt door bestuurders nog vaak de dans ontsprongen, omdat de administratie opzettelijk geheel niet wordt bijgehouden of geheel zoek is. Voor een curator is het dan uiterst lastig om onderzoek te doen naar mogelijke frauduleuze en strafbare handelingen die hebben plaatsgevonden. Een strafrechtelijke aangifte heeft zodoende vaak te weinig munitie in zich. Een welkome vernieuwing is dan ook de strafbaarstelling van het op zichzelf niet juist voeren van de administratie en het bewaren daarvan.

Het komende jaar zijn ook ontwikkelingen te verwachten op de overige gebieden uit het wetgevingsprogramma “Herijking faillissementsrecht”. De nadruk ligt dan vooral op de bevordering van het reorganiserend vermogen van bedrijven (onderdeel 2) en in het bijzonder op de zogenaamde “pre-pack” en het mogelijk maken van een dwangakkoord buiten faillissement, zodat een onderneming in staat wordt schulden te saneren c.q. gedeeltelijk te laten kwijtschelden, ook in de situatie dat niet alle crediteuren daarmee instemmen. Bij een pre-pack onderzoekt een bewindvoerder in een periode van stilte voorafgaand aan een daadwerkelijk faillissement al mogelijkheden voor een doorstart. De pre-pack is aan veel kritiek onderhevig, omdat er op dit moment nog een wettelijke basis voor ontbreekt en omdat bij desalniettemin toepassing van een pre-pack de doorstart in de regel al een feit is op het moment dat het faillissement wordt uitgesproken en dat andere mogelijke gegadigden, die niet eerder bekend waren met de noodlijdende situatie van een onderneming, zodoende achter het net vissen. De pre-pack zal als eerstvolgend onderwerp op het programma staan en (naar verwachting medio mei) in de Tweede Kamer worden behandeld.

Mocht u naar aanleiding van dit artikel nog vragen hebben, neem dan contact op met Angela Mekes van La Gro Advocaten via telefoonnummer 0182 – 518433 of e-mail amekes@lagrolaw.nl.